Strona główna Ludzie Peck: Gregory Peck – biografia aktora dżentelmena

Peck: Gregory Peck – biografia aktora dżentelmena

by Oska

Gregory Peck (urodzony 5 kwietnia 1916 w La Jolla, zm. 12 czerwca 2003 w Los Angeles) to jedna z najbardziej szanowanych postaci w historii amerykańskiego kina, aktor obdarzony niezwykłą charyzmą i głębokim poczuciem moralności, które często przenosił na ekran. Znany przede wszystkim z roli Atticusa Fincha w filmie „Zabić drozda”, za którą otrzymał Oscara, Peck przez dziesięciolecia kreował postaci, które stały się archetypami odwagi, uczciwości i szlachetności. Na początek czerwca 2003 roku Gregory Peck miał 87 lat. Był dwukrotnie żonaty: z Gretą Kukkonen (1942-1955) i Veronique Passani (1955-2002), z którą miał czwórkę dzieci.

Najważniejsze fakty:

  • Wiek: 87 lat (w chwili śmierci)
  • Żona/Mąż: Veronique Passani (druga żona)
  • Dzieci: 5 (Jonathan, Stephen, Anthony, Cecilia, Carey)
  • Zawód: Aktor filmowy
  • Główne osiągnięcie: Oscar dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę Atticusa Fincha w filmie „Zabić drozda”.

Eldred Gregory Peck: Wczesne Lata i Początki Kariery

Narodziny i Dzieciństwo

Eldred Gregory Peck przyszedł na świat 5 kwietnia 1916 roku w La Jolla w Kalifornii. Jego rodzice, Gregory Pearl Peck i Bernice Ayres Peck, rozwiedli się, gdy był dzieckiem. Po rozstaniu rodziców, młody Gregory zamieszkał z ojcem, a następnie z babcią w San Diego. Wychowywał się w środowisku, które miało znaczący wpływ na kształtowanie jego późniejszych wartości moralnych, często odzwierciedlanych w granych przez niego postaciach.

Edukacja i Pierwsze Kroki na Scenie

Gregory Peck uczęszczał do San Diego High School, gdzie zaczął wykazywać zainteresowanie aktorstwem. Następnie podjął studia na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, gdzie początkowo studiował medycynę. Jednak jego pasja do aktorstwa okazała się silniejsza, co skłoniło go do zmiany kierunku studiów. Po ukończeniu Berkeley, Peck przeniósł się do Nowego Jorku, aby studiować aktorstwo w prestiżowej Neighborhood Playhouse School of the Theatre. Tam doskonalił swoje umiejętności pod okiem uznanych pedagogów.

Jego debiut na Broadwayu nastąpił w 1942 roku w sztuce „Morning Star”. Krótko po tym, jego talent został zauważony, co otworzyło mu drogę do kariery filmowej. Wczesne doświadczenia sceniczne z pewnością przyczyniły się do jego pewności siebie i umiejętności kreowania głębokich, wiarygodnych postaci.

Kariera Filmowa: Ikona Złotej Ery Hollywood

Debiut i Wczesne Sukcesy

Gregory Peck zadebiutował na wielkim ekranie w 1944 roku w filmie „Days of Glory”. Jego charyzma i naturalna prezencja szybko przyciągnęły uwagę producentów i reżyserów. Wkrótce potem zagrał w filmach takich jak „The Keys of the Kingdom” (1944) oraz „The Valley of Decision” (1945), które ugruntowały jego pozycję jako wschodzącej gwiazdy Hollywood. Jego zdolność do wcielania się w role bohaterów o silnym kręgosłupie moralnym stała się jego znakiem rozpoznawczym.

Role, Które Ukształtowały Legendę

Kariera Gregory’ego Pecka obfituje w niezapomniane role, które na stałe wpisały się w historię kina. Jedną z jego najbardziej ikonicznych kreacji była rola prawnika Atticusa Fincha w dramacie „To Kill a Mockingbird” (Zabić drozda) z 1962 roku. Za tę niezapomnianą rolę Peck otrzymał Oscara dla najlepszego aktora, a sam film stał się klasykiem, poruszającym ważne tematy rasizmu i sprawiedliwości. Jego postać Atticusa Fincha jest do dziś wzorem cnót obywatelskich i dżentelmeńskiego zachowania.

Inne znaczące role w dorobku aktora to między innymi: kapitan Ahab w „Moby Dick” (1956), John Ballantyne w „The Man in the Gray Flannel Suit” (1956), czy Mark Thorne w „The Bravados” (1958). Jego umiejętność kreowania postaci o złożonym charakterze, często oscylujących między heroizmem a wewnętrznymi rozterkami, przyniosła mu uznanie krytyków i sympatię widzów. W filmie „The Gunfighter” (1950) wcielił się w postać rewolwerowca, pokazując swoje wszechstronne możliwości aktorskie.

Współpraca z Wielkimi Reżyserami

Gregory Peck miał zaszczyt współpracować z najwybitniejszymi reżyserami swojej epoki. W filmie „Spellbound” (1945) zagrał u boku Ingrid Bergman pod reżyserską batutą Alfreda Hitchcocka. Jego role w filmach takich jak „The Snows of Kilimanjaro” (Śniegi Kilimandżaro, 1952) w reżyserii Henry’ego Kinga, czy „Roman Holiday” (Rzymskie wakacje, 1953) z Audrey Hepburn, wyreżyserowanym przez Williama Wylera, potwierdziły jego status gwiazdy światowego formatu. Szczególnie w „Rzymskich wakacjach” stworzył niezapomnianą kreację dziennikarza Joe Bradley’a, która przyniosła mu nominację do nagrody Oscara.

Ważną rolę odegrał również w filmie „The Omen” (Omen, 1976), gdzie wcielił się w postać ojca Antychrysta, udowadniając, że potrafi z powodzeniem poruszać się także w gatunku horroru. Jego wszechstronność aktorska była niepodważalna.

Osiągnięcia i Nagrody

Oscar i Inne Prestiżowe Wyróżnienia

Największym uznaniem w karierze Gregory’ego Pecka było zdobycie Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę Atticusa Fincha w filmie „To Kill a Mockingbird” (Zabić drozda) w 1963 roku. Była to nagroda za kreację, która stała się symbolem uczciwości i odwagi. Jego występy były wielokrotnie doceniane przez Akademię Filmową, czego dowodem są cztery dodatkowe nominacje do Oscara w kategoriach: najlepszy aktor pierwszoplanowy za rolę w filmie „The Keys of the Kingdom” (1946), „The Yearling” (1947), „Gentleman’s Agreement” (1948) oraz „The Roman Holiday” (1954).

Medal Wolności i Inne Odznaczenia

Oprócz nagród filmowych, Gregory Peck był uhonorowany wieloma innymi prestiżowymi odznaczeniami. W 1969 roku został odznaczony Prezydenckim Medalem Wolności za swoje wybitne zasługi dla kultury amerykańskiej. W 1991 roku otrzymał Order Sztuki i Literatury z rąk francuskiego ministra kultury. Jego wkład w historię amerykańskiej kinematografii został również uhonorowany gwiazdą na Hollywood Walk of Fame.

W 2003 roku został uhonorowany nagrodą za całokształt twórczości przez Amerykański Instytut Filmowy, który umieścił go na liście „100 największych i najwybitniejszych gwiazd filmowych w historii amerykańskiej kinematografii”. Było to potwierdzenie jego trwałego wpływu na sztukę filmową.

Życie Prywatne i Rodzina

Pierwsze Małżeństwo i Dzieci

Gregory Peck był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Greta Kukkonen, z którą wziął ślub w 1942 roku. Z tego związku narodziło się troje dzieci: syn Jonathan Peck, a także dwójka synów, którzy zmarli przedwcześnie. Niestety, małżeństwo z Gretą Kukkonen zakończyło się rozwodem w 1955 roku. Strata synów była dla niego ogromnym ciosem, który na zawsze odcisnął piętno na jego życiu.

Drugie Małżeństwo i Dalsze Życie

Po rozwodzie z Gretą Kukkonen, Gregory Peck poślubił francuską dziennikarkę Veronique Passani w 1955 roku. Veronique, znana ze swojej inteligencji i urody, wniosła do życia aktora spokój i wsparcie. Para doczekała się dwójki dzieci: córki Cecilii Peck, która również poszła w ślady ojca i została aktorką, oraz syna Anthony’ego Peck’a. Małżeństwo z Veronique Passani trwało aż do jej śmierci w 2002 roku, a później do śmierci samego Gregory’ego Pecka w 2003 roku. Veronique Passani była dla niego nie tylko żoną, ale także bliską przyjaciółką i powierniczką.

Dziedzictwo i Wpływ

Amerykański Instytut Filmowy i Wartości Moralne

Gregory Peck był jednym ze współzałożycieli Amerykańskiego Instytutu Filmowego (AFI) w 1965 roku. Jego zaangażowanie w rozwój i promocję amerykańskiego kina miało ogromne znaczenie. AFI do dziś odgrywa kluczową rolę w ochronie i promowaniu dziedzictwa filmowego Stanów Zjednoczonych. Peck, poprzez swoje role, często promował uniwersalne wartości moralne, takie jak sprawiedliwość, uczciwość i odwaga. Jego postać Atticusa Fincha jest do dziś symbolem tych wartości, inspirując kolejne pokolenia.

Peck jako „Dżentelmen Hollywood”

Gregory Peck był powszechnie uważany za uosobienie dżentelmena w Hollywood. Jego nienaganne maniery, szacunek dla innych i silne zasady moralne sprawiły, że zyskał przydomek „aktor-dżentelmen”. Był znany ze swojej skromności i profesjonalizmu na planie filmowym. Nawet w obliczu trudnych tematów poruszanych w jego filmach, zawsze zachowywał się z godnością i taktem. Jego postawa była wzorem dla wielu młodszych aktorów.

Jego filmografia, choć zdominowana przez role heroiczne, często ukazywała ludzką stronę bohaterów, ich wątpliwości i zmagania. Ta autentyczność sprawiała, że jego kreacje były tak bliskie widzom. Nawet w rolach antagonistycznych, jak w „The Omen”, potrafił nadać postaci pewną głębię, nie czyniąc jej jednowymiarową.

Ciekawostki i Kontekst Kulturowy

Udział w II Wojnie Światowej

Podczas II wojny światowej, Gregory Peck zgłosił się do służby wojskowej w United States Navy. Służył jako marynarz, pracując przy budowie okrętów. Choć jego udział w wojnie nie był bezpośrednio związany z działaniami bojowymi, jego decyzja o służbie świadczy o jego patriotyzmie i poczuciu obowiązku. Po zakończeniu wojny powrócił do kariery aktorskiej, która rozkwitła z nową siłą.

Jednostka Miary „Peck”

Nazwa „Peck” jest również tradycyjną jednostką objętości ciał stałych (tzw. dry volume), funkcjonującą w ramach brytyjskiego systemu imperialnego oraz amerykańskiego systemu miar. Wartość jednego pecka w systemie imperialnym wynosi 9,09218 litra, co odpowiada 2 galonom imperialnym, 8 kwartom imperialnym lub 16 pintom imperialnym. Amerykański peck (US customary peck) ma nieco mniejszą wartość – 8,80976754172 litra, co odpowiada 8 suchym kwartom amerykańskim lub 16 suchym pintom amerykańskim. Jeden imperialny peck to około 554,8389 cala sześciennego, podczas gdy amerykański peck to 537,605 cala sześciennego.

Peck stanowi integralną część większej hierarchii miar objętości, gdzie cztery pecki składają się na jeden buszel (bushel). Choć jednostka ta nie jest już powszechnie używana w codziennym handlu, w Stanach Zjednoczonych wciąż można spotkać produkty rolne, takie jak jabłka, sprzedawane w opakowaniach o pojemności pecka lub pół pecka (half-peck). W Wielkiej Brytanii peck jest obecnie uznawany za jednostkę przestarzałą, ale jego nazwa przetrwała w kulturze popularnej, na przykład w rymowance o „Peterze Piperze”.

Szkockie Zastosowania i Konwersje

W Szkocji peck był powszechnie stosowany jako miara ciał stałych aż do roku 1824, kiedy to ustawa o wagach i miarach ujednoliciła system miar. Przed tą reformą szkocki peck nie miał jednej stałej wartości. Dla produktów takich jak pszenica, groch, fasola czy mąka wynosił około 9 litrów (1,98 galona imperialnego). W przypadku innych płodów, jak jęczmień, owies czy słód, wartość pecka była większa, około 13 litrów (2,86 galona imperialnego), co uwzględniało różnice w gęstości nasypowej ziarna. W dawnym szkockim systemie miar istniała jednostka firlot, stanowiąca równowartość 4 pecków.

Peck w Kulturze i Języku

Nazwa „Peck” ma również swoje miejsce w kulturze popularnej. Słynny łamaniec językowy „Peter Piper picked a peck of pickled peppers” jest jednym z niewielu współczesnych kontekstów, w których Brytyjczycy mogą zetknąć się z tym słowem. Peck jest również powiązany z tzw. miarą winchesterską (Winchester measure), historycznym systemem miar objętości, będącym poprzednikiem współczesnych jednostek stosowanych w krajach anglosaskich.

Filmografia Gregory’ego Pecka

Poniższa lista przedstawia wybrane filmy z udziałem Gregory’ego Pecka:

  • Days of Glory (1944)
  • The Keys of the Kingdom (1946)
  • The Yearling (1947)
  • Gentleman’s Agreement (1948)
  • The Gunfighter (1950)
  • The Snows of Kilimanjaro (1952)
  • Roman Holiday (1953)
  • Moby Dick (1956)
  • The Man in the Gray Flannel Suit (1956)
  • The Bravados (1958)
  • To Kill a Mockingbird (1962)
  • The Omen (1976)

Nagrody i Wyróżnienia Gregory’ego Pecka

Gregory Peck zdobył wiele prestiżowych nagród za swoją pracę artystyczną:

Nagroda Kategoria Rok Film/Powód
Oscar Najlepszy aktor pierwszoplanowy 1963 To Kill a Mockingbird
Oscar (nominacja) Najlepszy aktor pierwszoplanowy 1946 The Keys of the Kingdom
Oscar (nominacja) Najlepszy aktor pierwszoplanowy 1947 The Yearling
Oscar (nominacja) Najlepszy aktor pierwszoplanowy 1948 Gentleman’s Agreement
Oscar (nominacja) Najlepszy aktor pierwszoplanowy 1954 Roman Holiday
Prezydencki Medal Wolności 1969 Za wybitne zasługi dla kultury amerykańskiej
Order Sztuki i Literatury 1991
Nagroda za całokształt twórczości AFI 2003

Gregory Peck zmarł 12 czerwca 2003 roku, ale jego niezapomniane role, zwłaszcza jako Atticus Finch, na zawsze pozostaną symbolem moralności i dżentelmeństwa w kinie. Jego dziedzictwo przypomina nam o sile wartości, które potrafił tak przekonująco wcielać na ekranie. Gregory Peck na zawsze pozostanie jedną z najwybitniejszych postaci w historii Hollywood, aktorem, który swoim talentem i postawą wyznaczył standardy dla kolejnych pokoleń.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Co to jest peck?

„Peck” to nazwisko znanej amerykańskiej rodziny aktorskiej. Najbardziej znanym jej przedstawicielem był Gregory Peck, ceniony aktor filmowy.

Na co umarł Gregory Peck?

Gregory Peck zmarł z powodu niewydolności oddechowej. Doznał również zapalenia płuc.

Czy Gregory Peck był Polakiem?

Gregory Peck nie był Polakiem. Urodził się w La Jolla w Kalifornii, w Stanach Zjednoczonych.

Czy Gregory Peck był zakochany w Audrey Hepburn?

Choć Gregory Peck i Audrey Hepburn darzyli się wielkim szacunkiem i przyjaźnią na planie filmu „Rzymskie wakacje”, nie ma dowodów na to, by byli zakochani. Ich relacja była profesjonalna i opierała się na wzajemnym podziwie.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Peck