Siergiej Wasiljewicz Rachmaninow (1873–1943) to postać, która na stałe wpisała się w panteon światowej muzyki klasycznej jako jeden z ostatnich wielkich romantyków rosyjskich. Uznawany za wirtuoza fortepianu i wybitnego kompozytora, zdołał stworzyć dzieła o niezwykłej głębi i emocjonalności, które do dziś zachwycają słuchaczy na całym świecie. Jego życie, naznaczone zarówno sukcesami, jak i osobistymi tragediami, stanowi fascynujący obraz artysty kształtującego swoje dziedzictwo w burzliwych czasach przełomu wieków i rewolucji.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na marzec 1943 roku miał 69 lat.
- Żona/Mąż: Brak danych w dostarczonym tekście.
- Dzieci: Brak danych w dostarczonym tekście.
- Zawód: Kompozytor, pianista, dyrygent.
- Główne osiągnięcie: Uznawany za jednego z najwybitniejszych pianistów i kompozytorów przełomu XIX i XX wieku; stworzył dzieła o niezwykłej głębi i emocjonalności, które na stałe wpisały się w historię muzyki klasycznej.
Siergiej Rachmaninow: Biografia i Dziedzictwo
Dane biograficzne i pochodzenie
Siergiej Wasiljewicz Rachmaninow urodził się 1 kwietnia 1873 roku (według starego stylu 20 marca) w posiadłości Siemionowo, niedaleko Starej Russy w guberni nowogrodzkiej, w ówczesnym Imperium Rosyjskim. Jego życie zakończyło się 28 marca 1943 roku w Beverly Hills w Kalifornii, zaledwie kilka dni przed swoimi 70. urodzinami. Pochodził z rosyjskiej arystokracji, a jego ojciec, Wasilij Arkadiewicz Rachmaninow, był emerytowanym oficerem i pianistą amatorem. Matka, Lubow Pietrowna Butakowa, rozpoczęła z nim naukę gry na fortepianie, gdy Siergiej miał zaledwie cztery lata.
Rodzinne tragedie i ich wpływ
Rodzina Rachmaninowa doświadczyła wielu trudności. Siergiej był trzecim z sześciorga dzieci. Siostra Sofia zmarła na błonicę, a Jelena, ważna inspiracja muzyczna dla Siergieja, zmarła w wieku 18 lat. Problemy finansowe ojca doprowadziły do utraty majątków, co zmusiło rodzinę do przeprowadzki do Petersburga. Po rozstaniu rodziców, dużą rolę w wychowaniu Siergieja odegrała babcia, Sofia Butakowa, która zabierała go do cerkwi, gdzie młody Rachmaninow zafascynował się śpiewami liturgicznymi i dźwiękiem dzwonów, co później znalazło odzwierciedlenie w jego twórczości.
Edukacja muzyczna i wczesne sukcesy
Siergiej Wasiljewicz studiował w Konserwatorium Petersburskim, a następnie kontynuował naukę w Konserwatorium Moskiewskim pod okiem tak znamienitych pedagogów jak Aleksander Siloti i Siergiej Taniejew. Jako pracę dyplomową w wieku zaledwie 17 lat napisał jednoaktową operę „Aleko”, która odniosła ogromny sukces w Teatrze Bolszoj. Dzieło to zyskało uznanie samego Piotra Czajkowskiego.
Przełomowy okres i powrót do twórczości
Po katastrofalnej premierze swojej I Symfonii w 1897 roku, Rachmaninow popadł w czteroletnią depresję. Ten trudny okres zakończył się dzięki terapii u dr. Nikołaja Dahla, która pozwoliła mu odzyskać siły i ukończyć w 1901 roku jedno z jego najsłynniejszych dzieł – II Koncert fortepianowy c-moll. Ten moment stanowił przełom w jego karierze i życiu osobistym.
Kariera dyrygencka i emigracja
W latach 1904–1906 Siergiej Wasiljewicz pełnił funkcję dyrygenta w Teatrze Bolszoj, zyskując uznanie za swoje interpretacje. Po rewolucji rosyjskiej w 1917 roku, Rachmaninow na stałe opuścił ojczyznę, osiedlając się w Nowym Jorku w 1918 roku. Zmuszony do skupienia się na karierze koncertującego pianisty, by zapewnić byt rodzinie, jego aktywność kompozytorska drastycznie spadła – po wyjeździe z Rosji ukończył jedynie sześć dzieł.
Styl kompozytorski i pianistyka
Muzyka Siergieja Wasiljewicza charakteryzuje się niezwykłą śpiewnością melodyczną, gęstą fakturą i bogatą kolorystyką orkiestrową. Jego gra fortepianowa odznaczała się nieskazitelną czystością, precyzją rytmiczną oraz unikalnym, pełnym tonem. Posiadał imponujące dłonie, które pozwalały mu na wykonywanie trudnych interwałów. Pozostawił po sobie bogatą spuściznę nagraniową, w tym nagrania dla wytwórni Victor oraz rolki do pianoli Ampico, które do dziś są wzorem interpretacji.
Posiadłości i finanse
Od 1932 roku Rachmaninow spędzał lata w swojej luksusowej posiadłości Villa Senar w Szwajcarii, którą zbudował, by odtworzyć atmosferę ukochanej rosyjskiej posiadłości Iwanowka. Wcześniej, tuż po ukończeniu konserwatorium, podpisał korzystny kontrakt wydawniczy, a za swoje występy otrzymywał honoraria. Jego zarobki i kontrakty pozwoliły mu na osiągnięcie stabilności finansowej, która była kluczowa po emigracji.
Zdrowie i ostatnie lata
W 1891 roku młody Rachmaninow zachorował na ciężką odmianę malarii. Po porażce I Symfonii w 1897 roku, przeszedł głębokie załamanie nerwowe, które trwało cztery lata. W 1942 roku stan jego zdrowia zaczął się pogarszać, co skłoniło go do przeprowadzki do Beverly Hills. Zdiagnozowano u niego zaawansowanego czerniaka, który doprowadził do jego śmierci.
Ciekawostki z życia Siergieja Rachmaninowa
- Już jako czterolatek wykazywał się fenomenalną pamięcią słuchową, potrafiąc bezbłędnie powtórzyć usłyszane fragmenty muzyczne.
- Podczas nauki w Konserwatorium Petersburskim był dość niesfornym uczniem – wagarował, oblewał przedmioty ogólnokształcące i celowo fałszował swoje karty ocen.
- Po sukcesie opery „Aleko”, jego dawny nauczyciel Nikołaj Zwieriew, z którym był skłócony, podarował mu w dowód uznania swój złoty zegarek.
- W wieku 19 lat, po zdaniu egzaminów z najwyższymi notami, otrzymał dyplom uprawniający go do oficjalnego używania tytułu „Wolny Artysta” (Free Artist).
Warto wiedzieć: Rodzinna tradycja głosiła, że ród Rachmaninowów pochodzi od legendarnego Wasilija o przydomku „Rachman”, który miał być wnukiem Stefana III Wielkiego, hospodara mołdawskiego.
Podsumowanie
Siergiej Wasiljewicz Rachmaninow pozostaje niezapomnianą postacią w historii muzyki, której twórczość i wykonania nadal inspirują i poruszają. Mimo osobistych tragedii i trudności życiowych, takich jak emigracja, zdołał stworzyć dzieła o niezwykłej sile wyrazu, które na zawsze wpisały się w kanon muzyki klasycznej, potwierdzając jego geniusz i niezłomnego ducha artystycznego.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Kto to był Rachmaninow?
Siergiej Rachmaninow był rosyjskim kompozytorem, pianistą i dyrygentem. Jest uważany za jednego z najwybitniejszych twórców późnego romantyzmu, znanego ze swoich bogatych, emocjonalnych melodii i wirtuozowskiej techniki pianistycznej.
Na co zmarł Rachmaninow?
Rachmaninow zmarł na raka płuc. Choroba ta została u niego zdiagnozowana w ostatnich latach jego życia.
Jaki jest najbardziej znany utwór Rachmaninowa?
Jednym z najbardziej znanych utworów Rachmaninowa jest jego Koncert fortepianowy nr 2 c-moll, op. 18. Ten monumentalny koncert urzeka słuchaczy swoją dramatyczną siłą i liryczną głębią.
Jak się nazywa opera rachmaninowa?
Rachmaninow skomponował dwie opery: „Aleko” oraz „Skąpy Rycerz”. Obie bazują na dziełach literackich i prezentują jego charakterystyczny styl kompozytorski.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Sergei_Rachmaninoff
